لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

تحقیق حاضر به منظور ارزیابی برخی مدلهای رگرسیونی غیرخطی برای تخمین دماهای کاردینال گونههای دارویی مهم جنس مریمگلی (hypoleuca. S، nemorosa. S و macrosiphon Saivia (اجرا شد. آزمایش بصورت فاکتوریل با چهار تکرار در آزمایشگاه کشت و توسعه پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی، در سال 1392 انجام شد. در این آزمایش بذور تحت تاثیر شش تیمار دمایی (10، 16، 20، 24، 28 و 32 درجه سانتیگراد) قرار گرفتند و سرعت جوانهزنی بذور محاسبه گردید. برای بررسی و پیشبینی سرعت جوانهزنی نسبت به دما از مدلهای دندان مانند، دوتکهای و بتا استفاده گردید. برای 1 انتخاب مدل برتر از معیارهای ریشه دوم میانگینهای خطا (RMSE(، شاخص آکائیک تصحیح شده (AICc (و ضریب تبیین R ) 2 adj ( بین ساعت تا جوانهزنی مشاهده شده و پیشبینی شده، استفاده شد. بر این اساس، در گونههای مریمگلی مورد بررسی، مدلهای دو تکهای ودندان مانند نسبت به مدل دیگر سرعت جوانهزنی نسبت به دما را بهتر توصیف کردند. بطور کلی دمای پایه، دمای مطلوب و دمای سقف با توجه به مدل برتر (دوتکهای) برای، گونه nemorosa. S به ترتیب 58/7، 66/25 و 25/31 درجه سانتیگراد، برای گونه macrosiphon. S، به ترتیب، 22/7، 45/26 و 9/29 درجه سانتیگراد محاسبه شد و برای گونه hypoleuca. S، طبق مدل برتر (دندانمانند)، دمای پایه، دمای مطلوب فوقانی، دمای مطلوب تحتانی و دمای سقف به ترتیب 77/7، 66/18، 76/27 و 32 درجه سانتیگراد تخمین زدهشد. باتوجه به نتایج میتوان برای کمیسازی واکنش سرعت جوانه زنی این گونهها از مدلهای پیشنهادی استفاده کرد.

درصد جوانه زنی، سرعت تجمعی جوانه زنی و شاخص بنیه بذر که معرف بنیه بذر هستند، سه عامل مهم در ارزیابی کیفیت بذر می باشند. هدف از این آزمایش مطالعه و ارزیابی این صفات در نه گونه دارویی می باشد. در این بررسی از آزمونهــای مورد تـوصیه اتحادیه بین المللی آزمون بذر (ISTA) استفاده شد. آزمونهای مورد توصیه ISTA شامل آزمون جوانه زنی در شرایط مطلوب درجه حرارت، رطوبت، نور و اعمال پیش سرما است. در این آزمایش بذر نه گونه گیاه دارویی بعد از برداشت در شرایط آزمایشگاه مورد آزمون قرار گرفتند. شاخص بنیه بذر نمونه ها با محاسبه درصد جوانه زنی × میانگین مجموع طول ریشه و ساقه بدست آمد که تابعی از پتانسیل و سرعت تجمعی جوانه زنی است. گونه هایی که در این تحقیق از آنها استفاده شد عبارتند از بابونه، رازیانه، زنیان، بادرشبو، گشنیز، همیشه بهار، کرچک، منداب و تاتوره.

زیره سیاه با نام علمی Bunium persicum متعلق به خانواده چتریان (Apiaceae) و یکی از گیاهان دارویی با ارزش است. این گیاه 2 ساله، درسال اول دارای رشد رویشی و در سال دوم دارای رشد زایشی است که به علت خواب بذر و همچنین عدم رشد هیپوکوتیل پس از ظهور برگهای لپه ها، کشت این گیاه در سطح وسیع، تا کنون موفق نبوده است، از سوی دیگر برداشت بی رویه از رویشگاه های طبیعی خطر انقراض این گیاه را افزایش داده است. به منظور مطالعه روش های از بین بردن خواب و تحریک جوانه زنی بذر چهار آزمایش کلی صورت گرفت که در هر آزمایش بذرها تحت سطوح مختلف تیمارها قرار گرفتند. تیمار سرمادهی مرطوبت (چینه سرمایی) به مدت صفر (شاهد)، تا شش هفته، تیمار اسید جیبرلیک با غلظت های 100، 500 و 1000 قسمت در میلیون، تیمار اسید سولفوریک 97 درصد به مدت های 5/1، 5/2، 5 دقیقه، و تیمار اسید سالیسیلیک با سه سطح 1، 5/2 و 5 میلی مولار اعمال گردید. این آزمایش ها در قالب طرح کاملا تصادفی با 5 تکرار صورت گرفت. نتایج نشان داد که تیمار سرمادهی مرطوب بعد از 3 هفته و تیمار اسید جیبرلیک 500 قسمت در میلیون بیشترین تاثیر را بر افزایش جوانه زنی بذر این گیاه داشتند. اسید سالیسیلیک در هر سه سطح باعث کاهش جوانه زنی شد، در حالی که تیمار اسید سولفوریک به مدت 5/1 دقیقه اختلاف معنی داری با شاهد ایجاد نکرد ولی در مدتهای طولاتی تر، این اسید باعث کاهش جوانه زنی بذر شد.

جهت بررسی اثر پرایمینگ بر جوانه زنی بذرچغندرقند آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح آماری کاملا تصادفی در 3 تکرار و هر کدام در دو نوبت در داخل پتری دیش انجام شد، که در آن فاکتور اول ارقام مختلف چغندرقند شامل: افشاری، یونیورز، اوربیس، ک.و.اس و فاکتور دوم شامل اسید کلریدریک 0.1 نرمال، اسید کلرید ریک 0.5 نرمال، پلی اتیلن گلایکول 6000، کلرید سدیم 1.5 نرمال و آب مقطر (شاهد) بود. نتایج نشان داد که استفاده از آب مقطر و اسیدکلریدریک، بیشترین درصد و سرعت جوانه زنی را در پی داشتند. ارقام ک.و.اس، یونیورس، افشاری و همچنین اوربیس به ترتیب بیشترین سرعت جوانه زنی را داشتند هر چند که از نظر درصد جوانه زنی بین آنها تفاوتی وجود نداشت. طول ریشه چه و ساقه چه در تیمارهای کلریدسدیم و پلی اتیلن گلایکول نسبت به تیمار اسیدکلریدریک کاهش یافت. ارقام افشاری، ک.و.اس، یونیورس و اوربیس به ترتیب بیشترین طول ساقه چه را داشتند.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

در نهالستان های مختلف برای بهبود وضعیت جوانه زنی و رشد بذر از کودهای مختلف مانند کودهای سبز، دامی، شیمیایی، بیولوژیکی و انواع بیوچار استفاده می شود. هدف از این پژوهش بررسی اثر اصلاح کننده های خاک بر سرعت و درصدجوانه زنی بذر ون در نهالستان جنگلی بود. این آزمایش در نهالستان لاجیم واقع در سرجنگلبانی کسیلیان اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان سوادکوه انجام شد. در این تحقیق 19 تیمار اصلاح کننده خاک، شامل پوسته برنج به مقدار 5/0 و 1 درصد حجمی خاک، بیوچار پوسته برنج 5/0، 1 و 2 درصد حجمی خاک، کودگاوی 150 و 300 گرم، کودشیمیایی حداقل و حداکثر (کودشیمیایی حداقل برای سوپر فسفات تریپل 6/0 گرم، برای سولفات آمونیوم 45/0گرم و سولفات پتاسیم 45/0 گرم و کود شیمیایی حداکثر برای سوپر فسفات تریپل 2/1 گرم، برای سولفات آمونیوم 9/0گرم و سولفات پتاسیم 9/0 گرم) و تیمار شاهد با سه تکرار و ترکیب تیمارها در نظر گرفته شد. بذرهای انتخاب شده به منظور اجرای آزمایش، در عمق مناسب خاک کشت شدند با مشاهده اولین بذر جوانه زده در دهم فروردین شمارش بذرها شروع شد. معیار جوانهزنی بذر، خروج برگچه بوده است. به منظور تجزیه و تحلیل آماری پس از بررسی نرمال بودن و همگنی واریانس داده ها، با استفاده از آزمون های شاپیروویلک و لون در سطح احتمال 95 درصد، از روش آنالیز واریانس یکطرفه استفاده شد. در صورت معنی دار بودن داده ها، مقایسه میانگین ها با استفاده از آزمون دانکن انجام شد. نتایج نشان داد که اثر اصلاح کننده های خاک بر سرعت و درصد جوانه زنی بذر ون دارای اثر معنی دار است. بیشترین سرعت و درصد جوانه زنی در تیمارهای ترکیب کودگاوی 25/1 و پوسته برنج 1، ترکیب کودشیمیایی بیشینه و پوسته برنج 1، بیوچار پوسته برنج 2 و بیوچار پوسته برنج 1 درصد یافت شده است. به طور کلی، استفاده از موادآلی بیشترین تأثیر را بر جوانه زنی بذر این گونه داشته است. پیشنهاد می شود به منظور افزایش جوانه زنی بذر ون در نهالستان های جنگلی از مواد آلی مانند پوسته برنج و همچنین کودگاوی استفاده شود.

عمق کاشت دانه ها در خاک یکی از مهم ترین عوامل در تولید غلات است که می تواند در رشد و عملکرد محصول اثر مفید داشته باشد. در این طرح ردیف کار پنج ردیفه تاکا در سه عمق کاشت (5، 6 و 7 سانتی متر) و سه سطح سرعتی (سرعت حرکت تراکتور 5، 7 و 9 کیلومتر در ساعت) از نظر اجزای عملکرد محصول ارزیابی و مقایسه شدند. این ردیف کار در سطح وسیعی توسط کشاورزان منطقه مورد استفاده قرار می گیرد. برای بررسی اجزای عملکرد محصول شامل یک نواختی توزیع افقی و عمق قرارگیری بذرها در خاک، سرعت و درصد جوانه زنی بذر از طرح آماری فاکتوریل یا کرت های خرد شده استفاده شد و میانگین ها با آزمون دانکن مقایسه شدند.با توجه به نتایج آزمایش ها و محاسبات انجام شده مشخص شد تیمارهای مورد آزمایش از نظر فاکتورهای یک نواختی توزیع عمودی بذرها در خاک و سرعت جوانه زنی بذر اختلاف معنی داری با هم ندارند. فاکتور یک نواختی توزیع افقی بذرها در خاک، بین تیمارها از نظر متغیر عمق اختلاف معنی داری نداشته ولی از نظر متغیر سرعت اختلاف معنی دار با هم دارند، به طوری که بیش ترین ضریب یکنواختی توزیع افقی مربوط به تیمارهای با سرعت 7 کیلومتر بر ساعت بود. تیمارها از نظر فاکتور درصد جوانه زنی بذر، در سطح 5 درصد اختلاف معنی دار با هم داشتند در حالی که اثر متقابل فاکتورهای سرعت و عمق بر روی درصد جوانه زنی معنی دار نبود. بررسی توسط آزمون دانکن نشان داد که بیش ترین درصد جوانه زنی بذرها مربوط به تیمار با سرعت 7 کیلومتر بر ساعت و عمق 6 سانتی متر و کمترین مربوط به تیمار با سرعت 9 کیلومتر بر ساعت و عمق 6 سانتی متر بود. بنابراین بهترین سرعت کار برای ردیف کار 7 کیلومتر در ساعت و بهترین عمق کاری 6 سانتی متر در منطقه پیشنهاد می شود.